یافته‌های جدید دانشمندان نشان می‌دهد در پس‌تاندارانی که مغز آن‌ها توسعه‌یافته‌تر است، معمولا تفاوت اندازه جثه بین نرها و ماده‌ها کمتر است. به بیان دیگر، پستانداران با مغز پیچیده‌تر برای بقای نسل و جفت‌گیری به اندازه بدن متکی نیستند.
در بسیاری از گونه‌های پس‌تاندار، نرها بزرگ‌تر از ماده‌ها هستند یا برعکس. این صفت دودیسی اندازه جنسیتی (SSD) نامیده می‌شود؛ برای مثال فوک‌های فیلی نر حدودا سه برابر فوک‌های فیلی ماده‌اند. در مقابل، دلفین‌های نر و ماده هیچ تفاوتی در اندازه جثه ندارند. انسان‌ها در می‌انه این طیف قرار دارند؛ نرها به طور می‌انگین بزرگ‌ترند اما در کل جمعیت هم‌پوشانی‌های زیادی وجود دارد.
دانشمندان مرکز تکامل می‌لنر در دانشگاه باث انگلستان برای درک ارتباط این صفت با تکامل ژنوم، شباهت‌های بین ژنوم‌های ۱۲۴ گونه پس‌تاندار را بررسی کردند. آن‌ها ژن‌ها را در خانواده‌هایی با عملکرد‌های مشابه دسته‌بندی و اندازه این خانواده‌های ژن را اندازه‌گیری کردند.
نتایج نشان داد در گونه‌هایی با تفاوت زیاد در اندازه دو جنس، خانواده‌های ژن مرتبط با قوه بویایی بزرگ‌تر و خانواده‌های ژن مرتبط با توسعه مغز کوچک‌تر بودند. این امر احتمالا به این معنی است که در پستانداران با تفاوت کوچک در اندازه نرها و ماده‌ها (صفت تک‌دیسی)، خانواده‌های ژن مرتبط با توسعه مغز گسترده‌تر هستند.
<figcaption class="wp-element-caption"فک‌های فیلی نر سه برابر فک‌های فیلی ماده هستند. این خصوصیت دودیسی اندازه جنسیتی نام دارد.
نقش پیچیدگی مغز پستانداران در جفت‌گیری
پژوهشگران از یافتن ارتباط آماری میان SSD بزرگ و خانواده‌های ژن گسترده برای عملکرد بویایی غافلگیر شدند. نکته شگفت‌انگیز‌تر برای آن‌ها این بود که خانواده‌های ژن کوچک‌تر همان‌هایی بودند که با توسعه مغز ارتباط داشتند.
پژوهشگران می‌گویند در گونه‌های دارای SSD بزرگ، صفاتی مانند حس بویایی ممکن است در شناسایی جفت‌ها و قلمرو‌ها نقشی مهم داشته باشد. برعکس، پستانداران با SSD کوچک‌تر روی توسعه مغز خود متمرکز شده‌اند و ساختار‌های اجتماعی و در نتیجه روش‌های جفت‌یابی پیچیده‌تری دارند؛ یعنی آن‌ها با ابزاری غیر از اندازه جثه برای یافتن جفت و تولیدمثل رقابت می‌کنند.
بنابراین، احتمالا در پستانداران با SSD کوچک‌تر خانواده‌های ژن مرتبط با عملکرد‌های مغز گسترده‌تر هستند و این جانوران رفتار‌های پیچیده‌تری در جفت‌گیری و تولیدمثل نشان می‌دهند. مثلا ممکن است در این جانوران هر دو والد از فرزندان نگهداری کنند یا سیستم تولیدمثل تک‌جفتی حاکم باشد.
این نتایج نشان می‌دهد اندازه جثه در برخی گونه‌ها عامل جنسیتی مهمی در انتخاب جفت و بقاست اما در برخی پستانداران، این عامل اهمیت چندانی ندارد. در حال حاضر برای پژوهشگران مهم است که بدانند صفاتی مانند SSD چگونه بر تکامل مغز و ژنوم ما اثر گذاشته‌اند. آن‌ها همچنین قصد دارند در پژوهش‌های آینده نقش اندازه اندام‌های تولیدمثلی پستانداران را در تکامل ژنوم آن‌ها بررسی کنند. نتایج این پژوهش در مجله منتشر شده است.